قسمت 17 - گذرگاه مرگبار دیاتلوف
گذرگاه دیاتلوف؛ راز مرگ ۹ کوهنورد در کوهستانهای یخزده روسیه
حادثه گذرگاه دیاتلوف یکی از مشهورترین و مرموزترین پروندههای حلنشده قرن بیستم است. در زمستان سال ۱۹۵۹، گروهی از کوهنوردان باتجربه شوروی راهی سفری دشوار در کوهستانهای اورال شدند، اما این سفر هرگز به پایان نرسید. چند هفته بعد، اجساد اعضای گروه در شرایطی عجیب و غیرقابل توضیح پیدا شد؛ شرایطی که تا امروز باعث شکلگیری دهها نظریه و بحث درباره راز دیاتلوف شده است.
حادثه گذرگاه دیاتلوف چه بود؟
در ژانویه سال ۱۹۵۹، ۱۰ دانشجو و کوهنورد باتجربه از مؤسسه پلیتکنیک اورال تصمیم گرفتند سفری زمستانی را در یکی از سختترین مسیرهای کوهنوردی اتحاد جماهیر شوروی انجام دهند. این گروه تحت رهبری ایگور دیاتلوف، راهی منطقهای دورافتاده در کوهستان اورال شد.
هدف آنها رسیدن به قله اوتورن بود؛ مسیری که در آن زمان بالاترین درجه سختی را برای کوهنوردان داشت. اما در همان روزهای ابتدایی سفر، یکی از اعضای گروه به دلیل مشکلات جسمانی از ادامه مسیر انصراف داد و به خانه بازگشت. همین تصمیم باعث شد او تنها بازمانده این ماجرا باشد.
آخرین شب گروه دیاتلوف
در اول فوریه ۱۹۵۹، شرایط آبوهوایی نامساعد باعث شد گروه مسیر خود را گم کند و در دامنه کوهی که بومیان منطقه آن را «کوه مردگان» مینامیدند اردو بزند. اعضای گروه چادر خود را برپا کردند و آماده گذراندن شب شدند؛ شبی که به آخرین شب زندگی آنها تبدیل شد.
وقتی گروه در زمان تعیینشده بازنگشت، عملیات جستجو آغاز شد. چند هفته بعد، امدادگران موفق شدند چادر کوهنوردان را پیدا کنند؛ اما آنچه مشاهده کردند آغاز یکی از عجیبترین معماهای تاریخ بود.
کشف چادر و نخستین نشانههای معما
چادری که از داخل بریده شده بود
بررسیها نشان داد چادر از داخل با چاقو شکافته شده است. این موضوع نشان میداد اعضای گروه با عجله و وحشت از چادر خارج شدهاند. عجیبتر اینکه بیشتر آنها بدون کفش و لباس مناسب در سرمایی نزدیک به منفی ۳۰ درجه سانتیگراد اردوگاه را ترک کرده بودند.
ردپاهایی در دل برف
ردپاهای کشفشده نشان میداد هر ۹ نفر به صورت منظم و پشت سر هم از چادر فاصله گرفتهاند. برخلاف انتظار، نشانهای از فرار آشفته یا درگیری در اطراف اردوگاه دیده نمیشد. همین موضوع از همان ابتدا پرونده را پیچیدهتر کرد.
اجساد چگونه پیدا شدند؟
نخستین اجساد در نزدیکی یک درخت سرو بزرگ کشف شدند. دو نفر از اعضای گروه کنار بقایای یک آتش کوچک پیدا شدند. به مرور زمان اجساد دیگر نیز در نقاط مختلف منطقه کشف شدند.
برخی از قربانیان تنها به دلیل سرمازدگی جان خود را از دست داده بودند، اما تعدادی دیگر جراحاتی بسیار عجیب داشتند. شکستگیهای شدید جمجمه، آسیبهای گسترده قفسه سینه و خونریزیهای داخلی در برخی قربانیان مشاهده شد؛ جراحاتی که پزشکان آن زمان آنها را مشابه صدمات ناشی از تصادف شدید توصیف کردند.
آسیبهایی که توضیحی برای آنها وجود نداشت
برخی از اجساد فاقد چشم بودند و در یکی از قربانیان نیز زبان پیدا نشد. نکته عجیب این بود که بسیاری از این جراحات بدون آسیب جدی به بافت نرم اطراف ایجاد شده بودند؛ موضوعی که هنوز هم یکی از اسرار اصلی پرونده محسوب میشود.
کشف آثار رادیواکتیو
پس از بررسی لباس برخی از قربانیان، مقادیر غیرعادی مواد رادیواکتیو روی آنها کشف شد. این موضوع باعث شکلگیری فرضیههای متعددی درباره آزمایشهای نظامی مخفی، فعالیتهای هستهای و حتی دخالت نیروهای ناشناس شد.
تا امروز توضیح قطعی و مورد توافقی درباره منشأ این آلودگی رادیواکتیو ارائه نشده است.
نظریههای مطرحشده درباره راز دیاتلوف
نظریه بهمن
یکی از مشهورترین فرضیهها این است که اعضای گروه به دلیل ترس از وقوع بهمن چادر را ترک کردند. با این حال، بسیاری از کارشناسان معتقدند شواهد موجود با وقوع یک بهمن بزرگ مطابقت ندارد.
آزمایشهای نظامی شوروی
برخی محققان معتقدند ارتش شوروی در همان زمان آزمایشهای موشکی یا تسلیحاتی در منطقه انجام میداده است. وجود نورهای عجیب در آسمان و آثار رادیواکتیو از دلایلی است که طرفداران این نظریه به آن اشاره میکنند.
پدیدههای طبیعی و روانشناختی
برخی پژوهشگران علت حادثه را ترکیبی از شرایط جوی شدید، هیپوترمی، امواج صوتی کمفرکانس و خطاهای انسانی میدانند. با این حال، این توضیحات نیز نمیتوانند تمام جزئیات پرونده را روشن کنند.
نظریههای فراطبیعی
در طول دهههای گذشته، فرضیههایی مانند حمله یتی، موجودات ناشناخته و حتی دخالت موجودات فرازمینی نیز مطرح شدهاند. هرچند هیچ مدرک معتبری برای تأیید این نظریهها وجود ندارد، اما همین موضوع باعث شده گذرگاه دیاتلوف همچنان در فرهنگ عامه زنده بماند.
آیا راز گذرگاه دیاتلوف حل شده است؟
با وجود تحقیقات گسترده، بازبینی پرونده توسط دولت روسیه و مطالعات علمی متعدد، هنوز هیچ توضیحی نتوانسته تمام شواهد موجود را بهطور کامل توضیح دهد. به همین دلیل، حادثه گذرگاه دیاتلوف همچنان یکی از بزرگترین معماهای حلنشده تاریخ محسوب میشود.
بیش از شش دهه از آن شب مرموز گذشته است، اما این پرسش همچنان بیپاسخ باقی مانده: چه چیزی ۹ کوهنورد حرفهای را وادار کرد در سرمای مرگبار کوهستان اورال از تنها پناهگاه خود فرار کنند؟
نظرات
ارسال یک نظر